pil Szwecja / Nowiny / 2011 / ...    
 

Sobota, 23 kwietnia 2011 r.   00812

50 lat na powierzchni

24 kwietnia przypada 50. rocznica wydobycia statku Vasa – królewskiego okrętu wojennego, który w 1628 r. zatonął w sztokholmskim porcie wyruszając w swój pierwszy rejs. Na dnie morza przeleżał w zapomnieniu 333 lata.

Dopiero w latach 50-tych ubiegłego wieku pewien miłośnik historii Anders Franzén (1918-1993) rozpoczął poszukiwania. Jego marzeniem było wydobycie XVII-wiecznego wraku – projekt raczej niemożliwy do zrealizowania przez osobę prywatną.

W tym czasie, w latach powojennych niewielu było chętnych do grzebania w historii, wszyscy woleli patrzeć w przyszłość. Również rządzący wówczas Socjaldemokraci byli przeciwni wydobyciu statku ze względów ideologicznych. Rząd i szwedzkie państwo udawało więc brak zainteresowania projektem, a Franzén ze swoimi pomysłami był traktowany jako romantyczny poszukiwacz skarbów.

Przeszkody go jednak nie zraziły. Dzięki swojemu entuzjazmowi i umiejętności szybkiego zawierania przyjaźni z właściwymi osobami, co zaowocowało szeroką siecią kontaktów i znalezieniem sponsorów, udało mu się dopiąć swego i sprawić, że wydobycie statku stało się w ogóle możliwe.

Zimą 1956 r. projekt otrzymał sporą dotację z funduszu pamięci króla Gustawa VI Adolfa. To otworzyło Franzénowi drzwi do poważnych instytucji, a kasa zaczęła wypełniać się pieniędzmi. Pochodziły one m.in. z fundacji Wallenbergów – jednej z najbardziej wpływowych skandynawskich rodzin, od dawien dawna mającej kontrolę nad znaczącą częścią szwedzkiej gospodarki. Rząd widział już, że nie zapobiegnie wydobyciu okrętu, Franzén radził sobie zbyt dobrze. Politycy i urzędnicy państwowi zaczęli więc, z braku innego wyjścia, dostrzegać wartość zabytkowego wraku.

Okręt Vasa 1961

Pierwsze fragmenty okrętu Vasa wynurzają się z głebiny.

W końcu, po kilku latach skomplikowanych prac przygotowawczych, nadszedł długo oczekiwany moment ostatecznego podniesienia Vasy. 24 kwietnia 1961 r. tę historyczną chwilę oglądało tysiące mieszkańców Sztokholmu zgromadzonych wzdłuż nabrzeża i przyglądających się z zapartym tchem, jak wrak majestatycznego niegdyś okrętu powoli wynurza się nad powierzchnię wody.

nic Okręt Vasa, rufa

Model okrętu Vasa.

Anders Franzén 1961

Anders Franzén podczas wynurzania okrętu Vasa, 1961 r.

 

 

Teraz jest jedną z największych atrakcji turystycznych Sztokholmu. Muzeum okrętu Vasa (Vasamuseet) tylko w lipcu ubiegłego roku odwiedziło 219 517 osób z całego świata, by podziwiać wadliwie skonstruowany galeon, który zamiast dumy stał się największą porażką szwedzkiej floty.

 

Zobacz również:

Okręt Vasa  

 

nic

   
 

KasiaKatarzyna Ziętek
kz@szwecja.net

© Szwecja.net

 

 
Muzeum statku Vasa
 

Muzeum okrętu Vasa – Vasamuseet.