back Szwecja / Turystyka / Zbliżenia / Mój ukochany Sztokholm / ...  
 

Gunnel Arbin – Mój ukochant Sztokholm.
Niedziela, 10 czerwca 2012 r.   00580

Solna, Huvudsta

Szkółka niedzielna
w Pałacu Morderców

Nad jeziorem Ulvsundasjön w północnej części Sztokholmu, w dzielnicy Solna, stoi niewielki dworek w typowym dla XVIII-wiecznej Szwecji stylu. Zbudowany on został w 1750 roku na zlecenie bogatego kupca o nazwisku Anders Plomgren i później zakupiony przez hrabiego Clasa Fredrika Horna, właściciela posiadłości Huvudsta.

W 1834 roku przeniesiono budynek o kilkaset metrów na północny zachód, gdzie stoi do dziś. Na jego miejscu postawiono bardziej okazały Dwór Huvudsta (Hufvudsta Gård). Właścicielem dawnego dworku Huvudsta (Huvudsta gamla slott) jest dziś protestancka parafia Solna, która prowadzi tam między innymi szkółkę niedzielną dla dzieci. Przytulny, żółty budynek zdobią zielone okiennice. Nic nie wskazuje na jego ponurą historię.

Huvudsta Gamla Slott

Huvudsta gamla slott.

nic Gunnel Arbin

Gunnel Arbin opowiada o swoim ukochanym Sztokholmie.

 

 

  

To tu Claes Fredrik Horn, Adolph Ludvig Ribbing oraz Jacob Johan Anckarström snuli plany zamachu na króla Gustawa III. Był to spisek możnych arystokratów – Horn i Ribbing nosili hrabiowskie tytuły, a i Anckarström był szlachcicem. Podczas balu maskowego 16 marca 1792 roku król został śmiertelnie postrzelony przez Anckarströma i zmarł 13 dni później. Dlatego dworek nosi do dziś niechlubne miano Pałacu morderców – Mördarslottet.

Hrabiowie Horn i Ribbing popierali rewolucję francuską i w swoim królu widzieli tyrana, który przejął władzę absolutną podczas sejmu w Gävle w 1789 roku. Ribbing zwany później "pięknym mordercą królewskim" był poza tym obrażony na króla za to, że ten wydał jego ukochaną Charlottę de Geer za swego przyjaciela Hansa Henrika von Essen. Anckarström natomiast czuł się prześladowany przez Gustawa III ponieważ kiedyś podczas wizyty na Gotlandii został oskarżony o obrazę królewskiego majestatu.

Gustaw III

Gistaw III, portret Aleksandra Roslina.

nic

Razem z dwoma innymi spiskowcami – Pon­tusem Lilliehornem oraz Carlem Fredrikiem Pechlinem – układano szczegółowy plan zamachu. Początkowo chciano zgładzić króla już podczas sejmu w Gävle, jednak wówczas nie udało się zamachowcom zbliżyć dostatecznie do monarchy. Ostatecznie postano­wiono, że odpowiednią okazją będzie bal maskowy w sztokholmskiej operze 16 marca 1792 roku. Horn, Ribbing i Anckarström otoczyli króla, któryś z zamachowców zwrócił się do Gustawa słowami "dobry wieczór piękna masko", po czym padł strzał. Strzelał Anckarström, rzucił potem pistolet na posadzkę, a wszyscy trzej zaczęli krzyczeć "pali się!" by spowodować tumult umożliwiający im ucieczkę.

Policmajster Henrik Liljensparre zachował jednak zimną krew, kazał zamknąć wszystkie wyjścia i zdjąć wszystkim maski. Już następnego dnia miejscowy rusznikarz rozpoznał pistolet Anckarströma i cały spisek zaczął wychodzić na jaw. Wszyscy trzej główni zamachowcy zostali skazani na śmierć, ale wyrok został wykonany tylko na Anckarströmie. Przez trzy kolejne dni był on publicznie biczowany, na trzech różnych rynkach Sztokholmu, po czym obcięto mu głowę i prawą rękę, a ciało poćwiartowano.

 

Jacob Johan Anckarström

Jacob Johan Anckarström.

 

 

  

Horn i Ribbing zostali o dziwo wygnani jedynie z kraju. Horn przybrał nazwisko Fredriksson i zamieszkał w Danii, podczas gdy Ribbing wyjechał do Paryża gdzie zmienił nazwisko na de Leuven. Jego syn przyjaźnił się z Aleksandrem Dumasem młodszym, tym od Damy kameliowej. Pechlina osadzono Pechlin twierdzy Varberg, gdzie miał siedzieć tak długo aż się przyzna do udziału w spisku. Nie przyznał się i dokonał tam żywota po czterech latach.

W swoim zeznaniu Anckarström napisał między innymi: Żaden z hrabiów nie chciał rozmawiać ze mną po zamachu. Dla nich byłem tyko narzędziem.

Rodzina Anckarström zmieniła nazwisko na Löwenström i ufundowała w 1811 r. lazaret swego imienia w Upplands Väsby, na północnych przedmieściach Sztokholmu. Rodzina była liczna. Jednym z potomków jest były przywódca partii Moderata Ulf Adelsohn, innym – autorka tego artykułu.
  

   
 

Gunnel Arbin
gunnel.arbin@szwecja.net

Tłumaczenie Ryszard Nowak

 

 
 

http://Szwecja.net/EK/TUR/Zblizenia/fs-zblizenia/Gunnel/mordarslottet.html